Adenosine and immunomodulation

Datum promotie 
vrijdag, november 16, 2012
Promovendus 
Bart P.C. Ramakers
Promotor 
Prof. dr. R.P. Pickkers
Prof. dr. P.B.A.M. Smits
Prof. dr. J.G. van der Hoeven
Copromotor 
Dr. N.P. Riksen
Naam universiteit 
Radboud Universiteit Nijmegen
Nederlandse samenvatting 

De ontstekingsreactie is essentieel voor de herkenning en eliminatie van invasieve pathogenen. Echter, gedurende ernstige persisterende systemische inflammatie zoals sepsis of auto-inflammatoire ziekten, kan inflammatoire respons schadelijk zijn voor de patiënt. Het vinden van een manier om het ontstekingsproces op een aangepaste manier te reguleren kan van grote therapeutische waarde zijn. Met andere woorden het te potentiëren wanneer het nodig is om micro-organismen te elimineren en de respons te dempen in geval van potentiële bijkomende weefselschade. De laatste decennia is gebleken dat de lichaamseigen stof adenosine zowel weefselbeschermende als immuunresponsmodulerende eigenschappen heeft. Adenosine gedraagt zich als een soort hormoon, waardoor het in staat is het eigen metabolisme aan te passen en daardoor zijn extracellulaire concentratie te veranderen. Zo neemt de adenosineconcentratie snel toe in situaties van dreigende gevaar voor gezond weefsel, zoals tijdens zuurstofgebrek (ischemie), maar ook tijdens ontstekingsreacties. Door te binden aan membraangebonden adenosinereceptoren, induceert adenosine verschillende effecten die weefsels kunnen beschermen. Dit proefschrift behandelt hoe adenosine de immuunrespons kan moduleren en hoe dit potentieel kan worden gebruikt in de kliniek bij inflammatoire ziekte en sepsis.

Hoofdstukken

  1. General introduction and outline of this thesis
  2. Measurement of the endogenous adenosine concentration in humans in vivo: methodological considerations
  3. How systemic inflammation modulates adenosine metabolism and adenosine receptor expression in humans in vivo
  4. Modulation of innate immunity by adenosine receptor stimulation
  5. The effect of adenosine receptor agonists on cytokine release by human mononuclear cells depends on the specific Toll-like receptor subtype used for stimulation
  6. Circulating adenosine increases during human experimental endotoxemia but blockade of its receptor does not influence the immune response and subsequent organ injury
  7. Dipyridamole augments the anti-inflammatory response  during human endotoxemia
  8. The effects of the common 34C>T variant of the AMPD1 gene on immune function, multi-organ dysfunction and mortality in septic patients
  9. Adenosine-mediated attenuation of the innate immune response for only those who need it? The tailored potential of pentoxifylline
  10. General discussion, conclusions and future perspectives
  11. Nederlandse samenvatting, conclusies en toekomstperspectieven